نکات و تحقیقاتی در رابطه با تصوف و فلسفه و عرفان

نکات و تحقیقاتی پیرامون اصول و مبانی تصوف و عرفان و فلسفه شرق

نکات و تحقیقاتی در رابطه با تصوف و فلسفه و عرفان

نکات و تحقیقاتی پیرامون اصول و مبانی تصوف و عرفان و فلسفه شرق

نکات و تحقیقاتی در رابطه با تصوف و فلسفه و عرفان

هو

یا علی

به عقل ما نرسد درک کُنهِ این نقطه
که نکته هاست به دریای باء بسم الله

قصد بر آن دارم تا شمه ای از خاطرات و تحقیقات شخصیم را در زمینه ادیان و مذاهب و عرفان و فلسفه ... در این وبلاگ قرار بدهم.


- این وبلاگ جنبه ی شخصی دارد و فقط به عنوان بانکیست جهت ذخیره ی مطالب جمع آوری شده و یا نوشته شده توسط حقیر
خاک پای محبان مولا علی
اُ/ ش

کانال تلگرام
AsrareTohid@

۱۲ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «عرفان و تصوف» ثبت شده است

۲۳
خرداد

هو


📌در کتاب طرائق الحقائق نامه ای را مفصل از علامه مجلسی رحمةالله علیه نقل کرده ، و در آن مفصلاً مجلسی ، اصل تصوف صحیح را ارائه می دهد و می پذیرد ، و از آن بطور صریح و روشن دفاع می کند، و حتی در قریب به آخر آن می‌فرماید: 


📝..و باید دانست که آنها که تصوف را عموما نفی می کنند ، از بی بصیرتی ایشان است؛ که فرق نکرده اند میان صوفیه حقه شیعه و صوفیه اهل سنت. [ و چون اطوار و عقائد ناشایست از آنها دیده و شنیده اند گمان می کنند که همه چنین اند؛ و غافل شده اند از آنکه طریقه خواص شیعیان اهل بیت همیشه ریاضت و مجاهده و ذکر خدا و ترک دنیا و انزوای از اشرار خلق بوده ، و طریق صوفیه حق طریق ایشان است. و سالهاست که شیعه به برکت آثار و انوار ایشان در مهد امان و رفاهیت اند و علانیه به ترویج دین مبین و نشر آثار ائمه طاهرین و دفع اعدای ایشان مشغولند. ]


مطلع الانوار، جلد ۵

علامه سید محمد حسین حسینی طهرانی

___________________

۲۳
خرداد

هو


📝..هیچ کس با شیخی صاحب ولایت صحبت ندارد به صدق ، مگر اینکه از احوال و باطن وی چیزی به ارث می برد. 


خواجه عبدالله انصاری

نفحات الانس

__________________

۱۷
خرداد

هو


📝..مرجع علوم و اصول همه شیعیان به ویژه شیعه دوازده امامی ، علی علیه السلام و بعد از او فرزندان آن بزرگوارند و او ماخذ و مشرب و مسند علوم و مرجع اصول صوفیه است ؛ زیرا صوفیه نیز علوم و خرقه خود را به او و فرزندانش نسبت می دهند ؛ نسبت صوفیه یا به کمیل بن زیاد نخعی است که از شاگردان ویژه و مرید خالص آن حضرت است و یا به حسن بصری که او نیز از شاگردان اوست و یا به امام صادق علیه السلام که از فرزندان و اوصیا و جانشینان معصوم و معین از جانب خداوند است.


عارف و حکیم شیعی علامه سید حیدر آملی

جامع الاسرار و منبع الانوار

_________________

۰۱
خرداد

هو


📝..علم مکاشفت به تعلم و مطالعه حاصل نشود ، حصول آن به اعمال صالح و صفای آیینه دل به زهد و گرسنگی و بیداری و خاموشی و اعتزال از مردم باشد ؛ مثلا بیداری در شب ، دل را روشن کند و صافی سازد و نور بخشد و چون این صفا به صفایی که از گرسنگی حاصل شده افزوده شود ، دل چونان ستاره ای فروزان شود چون آیینه ای درخشان و آن گاه جمال حق در آن نمودار گردد.


کیمیای سعادت

محمد غزالی

۱۹
ارديبهشت

هو


📝..بابا حسن پیشنماز شیخ ما ابوسعید ( ابوالخیر ) بوده است و در عهد شیخ ، امامت متصوفه به رسم او کرده. یک روز پیشنماز نماز بامداد می گزارد ، چون قنوت برخواند گفت : تبارکت ربنا و تعالیت اللهم صل علی محمد ، و به سجده شد. چون از نماز فارغ گشت شیخ گفت :


چرا بر آل محمد صلوات ندادی ؟ و نگفتی اللهم صل علی محمد و آل محمد ؟


پیشنماز گفت :


ای شیخ ، اصحاب را خلاف است ( در این امر اختلاف است ) که در تشهد اول و در قنوت بر آل محمد صلوات شاید گفت یا نه و من احتیاط آن خلاف را نگفتم !


شیخ گفت :


ما در موکبی نرویم که آل محمد ( صلی الله علیه و آله ) آنجا نباشد .


اسرارالتوحید

____________________

۱۸
اسفند

هو

نکته ۵۶

چون آینه دل به واسطهٔ ذکر صیقل پیدا کند ، قابلیت ظهور انوار غیبی را پیدا می کند ، و آن انوار در ابتدا بر مثال شمع و چراغ و شعله و آتش ها باشند و بعد از آن به صورت کوکب ، قمر و شمس ، و چون انوار به کلی ظاهر شوند و قوه خیال مجال تصرف نداشته باشد ، آن انوار به شکل بی رنگی و بی شکلی ظاهر شوند ، چرا که شکل و رنگ انوار به واسطه آلایش صفات بشری بُوَد.

نفایس الفنون
علامه شمس الدین محمد بن محمود آملی

۲۹
دی

هو


نکته ۵۵


📝..تصوف علمی است که در آن از ذات احدیّه و أسماء و صفاتش از آن حیث که رساننده مظاهر منسوباتش به ذات اویند ، بحث می‌کند ؛ مسائل تصوف ، نحوه صدور کثرت از ذات احدی و نحوه رجوع کثرت به ذات و بیان مظاهر اسمای الهی و نعوت رباّنی و کیفیّت رجوع اهل الله و نحوه سلوک و مجاهدات و ریاضاتشان و بیان نتیجه هر یک از اعمال و اذکار در دنیا و آخرت بر وجه ثابت در نفس الامر است. مبادی تصوف شناخت حدّ و تعریف و غایت آن و اصطلاحات قوم را در این علم دانستن است.


شیخ بهایی

کشکول

۱۱
دی

هو


شیخ محی الدین عربی در برخی مصنفات خود از اوحدالدین حامد آورده که گفت:


📝..در بلاد ما خواجه یوسف همدانی زیاده از شصت سال بر سجاده شیخی نشسته بود ، روزی در زاویه (خانقاه) خود بود که خاطر بیرون رفتن در دل وی خطور نمود ، و عادت وی آن نبود که در آن حین بیرون آید ، بر مرکبی سوار شد و سر وی را گذاشت تا هر کجا که خدای تعالی خواهد وی را ببرد. 


 آن مرکب او را از شهر بیرون برد و به بادیه درآمد تا وی را به مسجدی ویران رسانید و بایستاد. شیخ به آنجا فرو آمد و دید که شخصی سر درکشیده ، بعد ساعتی سر بالا نمود ، جوانی بود با هیبت ، گفت:


یوسف مرا مسئله ای مشکل شده و ذکر نمود ، شیخ آن را بیان فرمود ، بعد از آن گفت:


ای فرزند هرگاه تورا مشکلی شود به شهر درآی و از من پرس و مرا در رنج میفکن. 


شیخ گفته است آن جوان بمن نظر نمود و گفت:


هرگاه مرا مشکلی شود هر سنگی مرا یوسفی است مثل تو! 


📝..شیخ محی الدین عربی گوید که من از آنجا دانستم که مرید صادق به صدق خود ، جاذب شیخ بسوی خود است و چون امر طریقت پوشیده است به نهان تعلیم فرمایند ؛ در این ورطه انتخاب شدن مرید میبایست توسط مراد نه انتخاب مراد توسط مرید.


نفحات الانس


یا علی

۲۴
آذر

هو


پیرِ منیرمان حفظه الله فرمودند:


بهره بردن از تجلیات حق ، کسب فیض از مبدأیی است که سرچمه آن جاری است و آن سرچشمه ولایت علی و اولاد علیست.

۱۹
آذر

هو


نکته ۵۰


📝..طریقت راهی است که از شریعت خیزد و شریعت بیان توحید و طهارت و نماز و روزه و حج و نماز و جهاد و زکات است و بیان معاملات دنیا و محاسبات عقبی و لقا و سلام و کلام و رضای خدای تعالی است.


اما طریقت طلب کردن تحقیق این معاملات و تفحص این مشروعات است و آراستن اعمال به صفای ضمایر و تهذیب اخلاق از کدورات طبیعی چون ریا و جفا و شرک خفی و حقد و حسد و تکبّر و اعجاب و مانند این همه ... در جمله هر چه به تهذیب ظاهر متعلق است از شریعت خیزد و هر چه به تصفیت باطن بازگردد از طریقت خیزد مثلآ جامه نمازی [پاک] کردن از لوت نجاست شریعت است و دل را نگاه داشتن از کدورات بشری طریقت است...روی به قبله آوردن در نماز شریعت است و دل به حق حاضر داشتن، طریقت، و در جمله هر چه در مرتبه ی حواس فرود آید مراقبت آن کردن ، شریعت است و هر چه در درون پرده ی قالب است ، رعایت آن کردن ، از طریقت است.


و هرچه در قرآن عبارت به « ناس » است که « یا ایها الناس » جمله لوازم شرعی است که به شریعت ایمان بر مردمان میرسانند و هرچه در تبع ایمان است که یاد کرده است که « یا ایها الذین آمنوا » جمله لوازم طریقتی است که بعد از ایمان از مؤمنان طلب کرده است که دعوت به ایمان است و شریعت به ایمان است و طریقت در پرده ی ایمان است.


و اصل طریقت آن دو چیز است :


تقوی در عمل و قول سدید در علم.


صوفی نامه - قطب الدین عبادی

______________

۱۹
آذر

هو


نکته ۴۵


▪️لزوم رعایت شریعت در طریقت


📝..در صورتی که مرید با کاهلی و سستی و انجام گناه ها و دوری از شریعت طریقت خود را از دست بدهد ، انرژی باطنی و یا گرمای قلبی و همچنین برق چشمان و روشنی هاله وی نیز از بین می رود که اهل معرفت در اصطلاح به این امر "خالی شدن" اطلاق می نمایند.


گناه کردن و دوری از شریعت باعث ضعیف شدن و از بین بردن بیعت [تعهدی که باعث نظارت و سرپرستی باطنی پیر طریقت می شود] گردیده و مرید احساس می کند که نور قلبی و یا انرژی روحی خود را از دست داده است.


این موضوع با از دست دادن برق چشمان و یا تیره شدن رنگ هاله صورت در مورد مریدانی که در مراحل بالاتری از پیشرفت بوده اند ، به نحو بارزی توسط افراد آشنا به طریقت قابل تشخیص می باشد. بنابراین افزایش گناه و دوری از شریعت از دلایل عمده ضعیف شدن و از بین رفتن طریقت در بین افراد بوده است.

_____________________